สีขาวและความว่างในภาพวาดจีน
posted on 11 Nov 2009 05:57 by nora in Generalช่วงนี้กำลังเริ่มไปเรียนเกี่ยวกับการใช้พู่กันจีนทั้งเพื่อการเขียนตัวอักษรและภาพวาดจีนครับ การเรียนพู่กันจีนก็มีเรื่องของทั้งภาคทฤษฏีและปฏิบัติ ไปนั่งเรียนทีหนึ่งก็ได้รู้ประวัติและเหตุผลต่าง ๆ ในงานเขียนและการใช้พู่กันเพื่อวาดตัวอักษรและภาพมากขึ้นเรื่อย ๆ แต่มีเรื่องหนึ่งที่น่าสนใจมากจนอยากจะเขียนถึง นั่นก็คือสีขาวของภาพวาดจีนครับ
ภาพวาดจีนที่ใช้พู่กันจีนมีเอกลักษณ์หลายอย่างครับ ตั้งแต่การใช้น้ำหนักของหมึก ความจาง-เข้มข้นของหมึก แรงตวัด แรงกดที่เขียนเพื่อถ่ายทอดความรู้สึกต่าง ๆ ของศิลปินหรือผู้เขียน แต่สิ่งที่ทำให้ภาพวาดจีนแตกต่างจากโลกตะวันตกมากที่สุด นั่นก็คือ สีขาว หรือพื้นที่ที่ไม่ได้วาดนั่นเอง
เราจะคุ้นเคยกับภาพวาดในฝั่งตะวันตกที่ต้องวาดให้เต็มพื้นที่ ลงสีทุกตำแหน่งบนผืนผ้าใบ แต่แนวคิดการวาดภาพของจีนนั้นต่างกันไปครับ จีนจะไม่วาดภาพให้เต็มพื้นที่ แต่จะแบ่งสีขาวไว้เป็นความว่าง ให้ผู้ที่ดูภาพนั้นได้จินตนาการเอง บางภาพสีขาวก็แทนด้วยหมอก ด้วยเมฆ หิมะ ทะเลทราย น้ำตก บึง หนอง ฯลฯ
ปล่อยและเปิดให้คนได้จินตนาการและซึมซาบ
แม้บางครั้งศิลปินจะเขียนกลอนประกอบลงในภาพวาดไปด้วยเพื่อให้ชัดเจนขึ้น แต่น้ำหนักของตัวอักษรก็บอกอีกนั่นแหละครับว่าคนวาดต้องการที่จะสื่ออะไร เส้นหนักแน่น แข็ง เบาบางหรือโรย ๆ บางภาพยังมีการสื่อความหมายเป็นคติสอนใจอีก อย่างเช่นภาพนกตัวใหญ่ทักทายนกตัวเล็ก "หนีห่าว" ที่แฝงความหมายลึก ๆ ถึงการให้ความเมตตาต่อผู้น้อย หรือคนที่ตัวเล็กกว่าเรา
หลังจากได้ลองดูภาพวาดจีนไปเรื่อย ๆ และพิจารณาถึงความว่างที่แฝงจินตนาการให้คนที่เสพงานศิลปะ ผมนึกถึงอีกเพลงหนึ่งที่พออธิบายเรื่องราวที่ใกล้เคียงกับสีขาวของภาพวาดจีนได้
"เด็กหนีไม่ยอมเรียน โดดเรียนเพราะเหตุใด ลองตอบกันไหม เด็กไปเพราะใจเบ่ง แม่ให้ไปขายของ ครูสอนไม่ดีเอง เด็กรักเป็นนักเลง...อื่น ๆ อีกมากมาย"
ดูภาพวาดจีนแล้วลองมาย้อนดูตัวเองครับ ถ้าเราลองเติมสีขาวให้กับเรื่องราวเหมือนภาพวาดจีน เราอาจจะพบเหตุผลและเรื่องราวข้างหลังอีกมากมาย ภายใต้ภาพที่อยู่ตรงข้างหน้า ความงามและความเข้าใจในภาพก็จะปรากฏขึ้นมาเหมือนงานศิลปะครับ บางครั้งผมอาจจะจินตนาการได้ว่าภาพวาดม้ากำลังตะลุยทะเลทราย แต่อีกคนก็บอกว่ายังเตะหิมะอยู่เลย คนที่สามก็เข้ามาบอกว่ากำลังวิ่งลุยน้ำอยู่ต่างหาก
แต่ละเรื่องเป็นเรื่องอื่น ๆ อีกมากมายครับ หากเราเติมความว่างลงไปในภาพ บางทีเราอาจจะเข้าใจอะไร ๆ ได้มากขึ้นจากภาพเดิม ๆ ที่เราสัมผัสในคราวแรก
"อาจจะจริงที่เราเห็นอยู่ เผื่อใจไว้ที่ยังไม่เห็น........... อื่น ๆ อีกมากมาย มากมาย
"
โลกนี้ยังไม่อะไรที่เราไม่เห็นอีกเยอะแยะเลยค่ะ ^^
#1 By ~ คุณใบเตย ~ on 2009-11-11 06:48